Rehber · · 5 dk okuma · Webitro ekibi
GEO SEO nedir? Yapay zekâ cevaplarında görünmek için bilinenler
GEO, AEO ve AIO ne demek, yapay zekâ cevap motorları sayfanıza nasıl ulaşır, resmî belgeler ne söylüyor? Bilineni tahminden ayırıyor, yapılacakları sıralıyoruz.
Bir sayfa yapay zekâ cevabına nasıl girer?
- 1Tarayıcı sayfaya ulaşır
- 2Sayfa dizine eklenir
- 3Soru sorulur
- 4Pasaj seçilir
- 5Kaynak gösterilir
Bir yapay zekâ asistanına “Küçük işletmeler için hangi muhasebe programı uygun?” diye sorun. Bir paragraf, birkaç isim ve bazen kaynak bağlantıları gelir. Site sahipleri bunu fark etti ve o kaynaklardan biri olma isteği yeni bir sözlük doğurdu. GEO SEO bu sözlüğün sık duyulan terimlerinden biri. Bu yazıda arama ve yapay zekâ şirketlerinin belgelediği bilgiyi tahminden ayırıyoruz.
GEO, AEO, AIO: üç kısaltma, iç içe üç fikir
SEO, bir sayfanın arama sonuçları listesinde üst sıralarda çıkması için yapılan, yerleşmiş bir çalışmadır. Yeni kısaltmalar aynı çabanın cevap yazan sistemlere yönelmiş hâlini anlatır.
GEO, üretken yapay zekâ bir cevap yazarken içeriğinizin kullanılmasını ve kaynak gösterilmesini hedefler. AEO, bir sistemin içerikten doğrudan cevap çıkarabilmesine odaklanır. Bu terim daha eskidir, öne çıkan snippet’ler ve sesli asistanlar için de kullanılıyordu. AIO genel olarak yapay zekâ için optimizasyon anlamında gevşek biçimde kullanılır. Aynı harfleri Google’ın AI Overviews özelliği için kullananlar da vardır, karışıklık buradan çıkar.
Uygulamada üçü neredeyse tamamen örtüşür. Tanımların sahibi yok, iki ajans aynı kelimeyle farklı şeyler kastedebilir. Bir teklif okurken etiketin arkasında hangi işin olduğunu sorun.
Cevap motoru sayfanıza nasıl ulaşır?
Kaynak göstererek cevap veren bir asistanın sayfaları bir yoldan okuması gerekir. Bazıları kendi tarayıcısını çalıştırır. OpenAI, ChatGPT’nin arama özelliği için dizin oluşturan bir tarayıcıyı ve eğitim verisi toplayan ayrı bir tarayıcıyı belgeliyor. Anthropic de Claude için benzer bir ayrımı belgeliyor. Her birinin kendi adı var ve robots dosyanızda ayrı ayrı izin verilebiliyor ya da engellenebiliyor.
Google’ın yapay zekâ özellikleri normal Google Aramasıyla aynı dizinden beslenir. Google’a göre sayfanın dizine eklenmiş ve snippet ile gösterilmeye uygun olması yeterlidir.
Bunun pratik bir sonucu var. Robots dosyanız bir arama tarayıcısını engelliyorsa ya da sayfa noindex olarak işaretlenmişse, o sayfa ilgili sistemde genellikle kaynak olarak kullanılmaz. OpenAI bunu açıkça yazıyor: arama tarayıcısını engelleyen siteler ChatGPT arama cevaplarında gösterilmez, yalnızca gezinme bağlantısı olarak görünebilir.
Resmî belgeler ne söylüyor?
Resmî kaynaklar bu konuda yazılan çoğu makaleden daha az şey söyler. Söylediklerinin çoğu da eski tavsiyedir.
- Google, AI Overviews ve AI Mode’da görünmek için ek bir şart ya da özel bir optimizasyon olmadığını belirtiyor. Aramadaki temel kurallar geçerli.
- Google, bu özellikler için yeni bir makine dosyasına, yapay zekâ metin dosyasına ya da özel şema işaretlemesine gerek olmadığını da belirtiyor.
- Yapılandırılmış veri Google’ın sayfayı anlamasına yardım eder. Sayfada görünen içerikle örtüşmelidir. Sayfayı zengin sonuçlara aday yapar, garanti etmez.
- nosnippet ve noindex gibi standart denetimler içeriğin Google’ın yapay zekâ özelliklerinde nasıl göründüğünü de sınırlar.
- Eğitim tarayıcıları ile arama tarayıcıları ayrıdır. Birini engellemek ötekini engellemez.
Hâlâ tahmin olanlar
Cevap motorlarının arkasındaki şirketler neyin kaynak gösterilmeyi sağladığına dair bir formül yayımlamıyor. Dolaşımdaki tavsiyelerin büyük kısmı, soru deneyip örüntü arayan kişilerden geliyor. Bir kısmı doğru olabilir. Çok azı sistemleri yapanlarca doğrulandı.
Cevaplar da sabit değil. Aynı soru iki kez sorulduğunda farklı cümleler ve farklı kaynaklar çıkabilir, sonuç bir kullanıcıdan ötekine değişebilir. Markanızın bir cevapta geçtiğini gösteren ekran görüntüsü, bunun bir kez olduğunu kanıtlar.
Üç tür iddiaya dikkat edin: yapay zekâ cevaplarında garantili yer, yapay zekâ sistemlerinin sitenizi tercih etmesini sağlayan özel bir dosya ve alıntı payınızı kesin rakamla veren bir araç. Google kendi yapay zekâ özellikleri için özel bir dosyaya ihtiyaç duymadığını söylüyor. İzleme araçları belirli bir soru kümesini örnekler. Eğilimi görmek için işe yarar, kesin rakam olarak zayıftır.
Ölçüm bu alanın en zayıf yeridir. Google, yapay zekâ özelliklerinden gelen ziyaretleri Search Console’daki genel performans rakamlarına dahil eder. Elle yapılan basit bir kontrol hâlâ işe yarar. Müşterilerinizin gerçekten sorduğu on soruyu yazın, ayda bir asistanlara sorun, adınızın geçip geçmediğini ve hakkınızda ne dendiğini not edin. Kaba bir yöntemdir ama iş görür.
Kendi sitenizde ne yapabilirsiniz?
Doğrulanan bilgi bu kadar azken makul plan, belgelenmiş işleri iyi yapmak ve insan okura da yarayan düşük riskli alışkanlıkları eklemektir. Belgelenmiş işlerin çoğu teknik SEO başlığına girer.
- Robots dosyanızda arama tarayıcılarının ve yapay zekâ arama tarayıcılarının yanlışlıkla engellenmediğini kontrol edin.
- Ana içeriğin sayfanın HTML’inde durduğundan ve önemli sayfaların dizinde olduğundan emin olun.
- Doğrudan cevabı sayfanın başına, açıklamayı arkasına koyun.
- Her bölümün hangi soruyu cevapladığını söyleyen başlıklar kullanın.
- Görünen içerikle örtüşen yapılandırılmış veri ekleyin.
- Kim olduğunuzu, ne yaptığınızı ve nerede hizmet verdiğinizi sitenin her yerinde aynı sözlerle yazın.
- Alıntılanmaya değer şeyler yayımlayın: kendi verileriniz, açık tanımlar, ilk elden deneyim.
SEO hizmeti almadan önce sorulacak sorular
Bu işi dışarıya verecekseniz teklifleri aşağıdaki sorularla tartın. Cevaplar, karşınızdakinin alanın ne kadarının bilindiğini dürüstçe anlatıp anlatmadığını gösterir.
- Sıralama ya da alıntılanma garantisi veriliyor mu? Garanti veren teklife şüpheyle bakın.
- İşe teknik SEO denetimiyle mi başlanıyor, yoksa doğrudan içerik üretimiyle mi?
- Hangi önerinin resmî belgeye, hangisinin deneyime dayandığı ayrı ayrı söyleniyor mu?
- Sonuç hangi araçla ölçülecek ve rakamları siz de görebilecek misiniz?
- Sitede yapılacak değişiklikler önce sizin onayınıza sunulacak mı?
Alan oturacak ve bugünkü tavsiyelerin bir kısmının yanlış olduğu ortaya çıkacak. Siteyi daha kolay taranır ve daha açık okunur hâle getiren iş büyük ihtimalle bunların arasında olmayacak. Bu işi sizin yerinize yapmamızı isterseniz Webitro’da teknik bir denetimle başlıyoruz ve sıralama sözü vermiyoruz.
Hizmetler: Arama motorları ve yapay zekâ cevapları için SEO hizmeti
AIO, GEO, SEO
Örnek senaryo
Sık sorulan sorular
GEO SEO nedir?
Bir sitenin, yapay zekâ sistemleri cevap yazarken kolayca bulunması, anlaşılması ve kaynak gösterilmesi için yapılan çalışmadır. Klasik SEO’nun üzerine kurulur ve cevabı başta veren açık yazıma ağırlık verir. Alan yeni, yöntemleri henüz oturmadı.
AEO, SEO’dan farklı mı?
Fark vurgudadır. İkisi de sitenin taranabilir, dizine eklenmiş ve açık yazılmış olmasına dayanır. AEO doğrudan, alıntılanabilir bir cevap vermeye daha çok ağırlık verir.
llms.txt dosyası gerekli mi?
Google için gerekli değil. Google, yapay zekâ özellikleri için özel bir yapay zekâ metin dosyasına ihtiyaç olmadığını belirtiyor. Bu dosya topluluktan gelen bir öneridir, eklemenin zararı yoktur. İsteğe bağlı sayın.
Yapay zekâ tarayıcılarını engellemeli miyim?
Ne istediğinize bağlı. Eğitim tarayıcısını engellemek bundan sonraki içeriğinizi model eğitiminin dışında tutar ve aramayı etkilemez. Arama tarayıcısını engellemek sizi o asistanın gösterdiği kaynakların dışına çıkarır. İkisi robots dosyasında ayrı ayarlardır.
Bir yapay zekânın sitemi kaynak göstermesini biri garanti edebilir mi?
Hayır. Kaynak seçimini yapay zekâ sistemi yapar ve nasıl yaptığını açıklayan bir formül yayımlanmış değil. Yapılabilecek olan, sitenin taranmasını ve anlaşılmasını kolaylaştırmak ve cevabı açık yazmaktır.